مقالات آموزشی

بورس کالا چیست

به گزارش بولتن نیوز، بورس کالا، بازار متشکل و منسجمی است که تعداد زیادی از عرضهکنندگان، کالای خود را عرضه و کالای مربوطه پس از بررسیهای کارشناسی و قیمتگذاری توسط کارشناسان آن بازار، به خریداران عرضه میشود. در این بورسها، معمولاً کالاهای خام و فرآورینشده مانند فلزات، پنبه، گندم، برنج و. داد و ستد می شوند.

بورس کالا چیست

You are using an outdated browser. Please بورس کالا چیست upgrade your browser to improve your experience.

بورس کالا

درباره بورس کالا

بورس كالا ، بازار متشكل و منسجمی است كه تعداد زیادی از عرضه‌كنندگان، كالای خود را عرضه و كالای مربوطه پس از بررسی‌های كارشناسی و قیمت‌گذاری توسط كارشناسان آن بازار، به خریداران عرضه می‌شود. در این بورس‌ها، معمولاً كالاهای خام و فرآوری‌نشده مانند فلزات، پنبه، گندم، برنج و. داد و ستد می‌شوند. یكی از مزایای بورس كالا، حضور نهادهای نظارتی و تنظیم‌گری است كه تمامی تولیدكنندگان، مصرف‌كنندگان و تجار كالا با حضور این نهادها، از مزایای مترتب بر قوانین و مقررات حاكم بر بورس برخوردار می‌شوند. به طور كلی، شركت‌كنندگان در بورس كالا به دو دسته تقسیم می‌شوند. دسته اول كسانی هستند كه می‌خواهند از ریسك نوسان قیمتها در امان باشند و در بورس‌های كالا، به عنوان خطرپوش (Hedger) شناخته می‌شوند، مانند تولیدكنندگان كالا، مصرف‌كنندگان عمده و. . دسته دوم، بر خلاف گروه اول كسانی هستند كه از نوسانات قیمت استفاده كرده و سود خود را حداكثر می‌كنند. در بورس‌های كالا، این گروه با نام سوداگران (Speculator) معرفی می‌شوند.

بررسی روند پیدایش و تكامل بورسهای كالا در جهان حاكی از آن است كه ظهور و بسط فعالیت های این گونه بازارها در عرصه اقتصاد كشورها از قرن 19 به بعد در پی پاسخ گویی به برخی از نیازمندی های اقتصادی و در بسیاری موارد رفع برخی تنگناها و موانع در بازار كالاها بوده است .

به عبارت دیگر ، وجود برخی مشكلات در بازار كالا ( چه در بخش عرضه ، تقاضا و چه در بخش توزیع) و به تبع آن نوسانات قیمت كالاها و همچنین برخی از نارسایی ها و ناکارآمدی های بازارهای سنتی از یك طرف و مزایا و منافع ایجاد و راه اندازی بورسهای كالا و توانمندی آنها در رفع مشكلات فوق الذكر از طرف دیگر، مهمترین انگیزه و عواملی هستند كه موجب پدیدار شدن بورس های کالا در صحنه اقتصاد كشورهای مختلف گشته اند.

نارسایی های بازار سنتی در شکل های نوسانات کاذب و عدم شفافیت در کشف قیمت و فقدان تضمین های لازم برای معامله گران از بورس کالا چیست مهمترین دلایل راه اندازی بورس های کالایی در کشورهای جهان بوده است. در چنین شرایطی راه اندازی بورس های کالایی و به تبع آن، استفاده از ابزارهای مشتقه به ایجاد یك نظام سازمان یافته داد و ستد و توزیع كالاها در كشور های مختلف منجر شده و راه ورود به بازارهای جهانی را برای کشورها تسهیل نموده است . از این رو هم اکنون صد ها بورس کالایی مدرن در سراسر جهان دایر می باشد که از قدیمی ترین آنها می توان به موارد ذیل اشاره کرد:

1- بورس تجاری شیکاگو(CME) با 170 سال سابقه

2- بورس فلزات لندن (LME) با 130 سال سابقه

3- بورس کالای نیویورک (NYMEX)

4- بورس کالای توکیو(TOCOM)

5- بورس کالای شانگهای(SHFE)

6- بورس کالای هند (MCX)

بازار محصولات صنعتی و كشاورزی در ایران همواره با محدودیت ها و دشواری های ساختاری زیادی روبرو بوده و بخش عمده ای از این مشكلات مربوط به عدم استفاده از ابزارهای نوین اقتصادی و ساختار نامناسب و ناكارآمدی بازار می باشد كه با وجود تلاش های بسیار انجام شده توسط دولت محترم طی 2 دهه اخیر در جهت اصلاح این ساختار ، اما شاهد عدم بازدهی مناسب و حصول نتایج مورد انتظار در این بخش بوده ایم به گونه ای که علی رغم صرف هزینه های بسیار توسط دولت برای تنظیم بازار و تعیین قیمت نهاده ها و محصولات، اما در بخش تولید و توزیع و در پی آن مصرف کنندگان همواره با مشکلات فراوانی روبرو بوده اند که مهمترین این مشکلات را می توان به شرح ذیل خلاصه نمود:

1- نوسانات کاذب قیمت محصولات ناشی از ارتباط نامشخص و نامناسب میان عرضه و تقاضا.

2- عدم امکان مدیریت ریسک و محافظت از نوسانات آتی قیمت.

3- فقدان یک نظام قیمت گذاری شفاف بر پایه تعادل میان عرضه و تقاضا و نیاز بازار

4- نبود یک سیستم اجرایی و ناظر بر حسن انجام تعهدات طرفین معامله.

5- فقدان یک سیستم جمع آوری، پردازش و تحلیل اطلاعات و آمار تولید، واردات، صادرات و مصرف در جهت اطلاع رسانی به بازار و تصمیم گیری مطلوب.

6- عدم هماهنگی میان بخش های تولیدی و بازرگانی در زمینه واردات، صادرات و بازار مصرف.

نیاز به ایجاد بازاری متشکل و سازمان یافته برای تقابل آزاد عرضه و تقاضا و دستیابی به اثرات مثبت این مهم در اقتصاد تولید و مصرف، دولت و مجلس شورای اسلامی را بر آن داشت تا بستر قانونی لازم جهت تاسیس و راه اندازی بورسهای کالایی را در ایران فراهم سازند. در این راستا با تصویب بند (ج) ماده (95) قانون برنامه سوم و بند (الف) قانون برنامه چهارم، شورای عالی بورس موظف به تشکیل و گسترش بورسهای کالایی در ایران گردید.

در پی این امر، بورس فلزات در شهریور ماه سال82 به عنوان اولین بورس کالای کشور فعالیت خود را آغاز کرد و پس از آن نیز بورس کالای کشاورزی در شهریور ماه سال 83 شروع به فعالیت نمود.

سپس بر اساس مصوبه شورای عالی بورس و قانون جدید بازار اوراق بهادار، در آذر ماه سال 85 موجبات تشکیل شرکت بورس کالای ایران با ادغام بورس فلزات و کشاورزی فراهم شد و پس از پذیره نویسی و برگزاری مجمع عمومی، شرکت بورس کالای ایران از ابتدای مهر ماه سال 86 فعالیت خود را آغاز کرد.

بدین ترتیب، بورس کالا چیست هم اکنون بورس کالای ایران با تجربه ای بیش از 4 سال، به داد و ستد انواع محصولات صنعتی و کشاورزی در قالب معاملات نقد، نسیه و سلف مشغول است و راه اندازی معاملات ابزارهای مشتقه از جمله قراردادهای آتی را در برنامه های توسعه ای خود دارد.

از آن جایی که بورس های کالا به عنوان نهادهایی سازمان یافته جهت داد و ستد قانونمند و نیز توسعه بازار سرمایه و بخش های مختلف اقتصادی به شمار می روند، لذا نتایج عملکرد آنها می تواند تاثیرات بسیار مثبتی در مناسبات تولید، توزیع ، مصرف و در نتیجه افزایش رفاه اقتصادی جوامع به دنبال داشته باشد؛ چرا که بورس کالا تجلی گاه خواسته های تولیدکنندگان و مصرف کنندگان است و در این بازار است که همه فعالان بازار، نیازهای خود را در یک فضای رقابتی، شفاف و قانونمند مطرح می کنند.

از مهمترین اهداف و اثرات بورس کالا می توان به موارد ذیل اشاره نمود:

1- ایجاد بازاری قانونمند و سازمان یافته جهت تسهیل داد و ستد کالاها.

2- سامان دهی بازار کالاها از طریق مکانیزم اجرایی ناظر بر تعهدات و تضمین منافع طرفین معامله .

3- کشف شفاف قیمت کالاها بر اساس تعامل و تقابل عرضه و تقاضا و نیاز بازار .

4- برقراری امکان اعمال مدیریت ریسک در بازار .

5- امکان انجام معاملات نقد، نسیه، سلف، آتی و اختیار با استفاده از ابزار های نوین مالی.

6- توسعه سرمایه گذاری و فراهم سازی تسهیلات مالی برای خرید و فروش.

7- اطلاع رسانی درباره وضعیت بازار داخلی و خارجی کالاهای پذیرش شده به منظور افزایش سطح دانش فعالان بازار.

ارکان شرکت بورس کالای ایران ( سهامی عام ) عبارتند از:

شرکت توسط هیات مدیره ای غیر موظف مرکب از هفت شخص که توسط مجمع عمومی عادی با توجه به اساسنامه، قانون تجارت و مقررات برای مدت دو سال انتخاب می شوند، اداره می شود. هم اکنون نمایندگان اشخاص حقوقی ذیل ،اعضای هیات مدیره شرکت بورس کالای ایران را تشکیل می دهند:

2- شرکت سرمایه گذاری توسعه معادن و فلزات

3- شرکت فولاد مبارکه اصفهان

4- شرکت سرمایه گذاری بهمن

5- شرکت کارگزاری بانک کشاورزی

6- شرکت توسعه معادن روی ایران

7- شرکت ذوب آهن اصفهان

هیات مدیره باید یک نفر شخص حقیقی را خارج از اعضای هیات مدیره، به عنوان مدیر عامل شرکت به مدت دو سال برگزیند .

ری کردن برنج در بورس کالا

افزایش قیمت برنج ایرانی تا کیلویی ۱۰۰ هزار تومان، یادآور اتفاقاتی است که در بازارهای دیگر از جمله سیمان بود که با قیمت گذاری دستوری بستری برای جولان دلالان فراهم کرده بود. واسطه گرانی که سیمان را با قیمت A تومان از درب کارخانه تحویل و با قیمت چند برابری به دست خریدار میرساندند. با این اوصاف عرضه سیمان در بورس کالا با حذف واسطه‌گران، قیمت های بازار را به تعادل رساند، اتفاقی که انتظار میرود تجربه مسئولین شود و نه تنها تمامی زنجیره های تامین محصولات پایه را راهی عرضه در بازار بورس کند، بلکه خط قرمزی برای قیمت گذاری دستوری هم باشد.

به گزارش بیدار بورس، افزایش قیمت برنج ایرانی تا کیلویی ۱۰۰ هزار تومان، یادآور اتفاقاتی است که در بازارهای دیگر از جمله سیمان بود که با قیمت گذاری دستوری بستری برای جولان دلالان فراهم کرده بود. واسطه گرانی که سیمان را با قیمت A تومان از درب کارخانه تحویل و با قیمت چند برابری به دست خریدار میرساندند. با این اوصاف عرضه سیمان در بورس کالا با حذف واسطه‌گران، قیمت های بازار را به تعادل رساند، اتفاقی که انتظار میرود تجربه مسئولین شود و نه تنها تمامی زنجیره های تامین محصولات پایه را راهی عرضه در بازار بورس کند، بلکه خط قرمزی برای قیمت گذاری دستوری هم باشد. با این اوصاف برنج هم راهی بورس کالا شده و تاکنون گواهی سپرده هایی روی این محصول پرمصرف در سفره های ایرانی منتشر شده که اگرچه حجم و تعداد آن کمتر از انتظار است اما این امید را میدهد که در آینده نزدیک شاهد رونق این بازار و در نهایت کاهش واسطه گری و افزایش قیمت های بی دلیل، ناگهانی و شبانه در بازار باشیم.

برنج چیست؟

برنج، از مهم‌ترین غلات و اقلام غذایی جهان است. نیمی از جمعیت جهان، به برنج به عنوان یک غذای اصلی وابسته هستند. هم‌اکنون ده‌ها هزار رقم مختلف برنج در جهان وجود دارد. برنج، پس از نیشکر و ذرت، سومین محصول کشاورزی از نظر میزان تولید در جهان است. در جهان بیش از ۱۲۰٫۰۰۰ رقم برنج وجود دارد. اتحادیه اروپا و سازمان‌های گمرک کشورهای عضو برای ارزیابی و دریافت عوارض وارداتی بین ۵۰۰۰ تا ۱۸۰۰۰ گونه برنج را طبقه‌بندی و تفکیک کرده‌اند.

برنج ایرانی:

از ارقام برنج ایرانی می‌توان به برنج هاشمی، گرده، دابو، طارم، چرام۱، چرام۲، صدری (شامل انواع دم‌سیاه، دم‌زرد و دم‌سرخ)، علی-کاظمی، چمپا و… اشاره کرد از تیپهای اصلاح نژاد شده و پرمحصول می‌توان از ندا، سفیدرود و خزر نام برد.

عوامل موثر بر کیفیت برنج:

· بذر مناسب: مرحله اول برای کاشت هر محصولی، تهیه بذر مرغوب و درجه یک می باشد. حساسیت این بخش، یعنی انتخاب و تهیه بذر بسیار زیاد است. بذر مورد استفاده برای کاشت برنج همان شالی (دانه های با پوست) برنج میباشد .

· دما: میانگین دمای مورد نیاز برنج هنگام رشد باید بین ۲۰ تا ۳۷ درجه سانتیگراد باشد؛ پایین بودن دما موجب تاخیر در رسیدن دانه ها و بالا بودن دما نیز موجب کاهش تعداد سنبلچه‌های بورس کالا چیست بارور و وزن دانه‌ها می‌شود.

· نور: یکی از عوامل مؤثر در رشد گیاه است. به ویژه موقع تشکیل خوشه که رقابت را برای جذب نور بین بوته‌ها افزایش می‌دهد.

· رطوبت: مناسب‌ترین میزان رطوبت برای گلدهی گیاه برنج، ۷۰ تا ۸۰ درصد است.

· آب: آب مورد نیاز برنج از سایر غلات بیشتر است. هشتاد درصد آب مورد نیاز محصول برنج تولید شده در جهان به ویژه در نقاط استوایی، از آب باران تأمین می‌گردد. ۲۰ درصد باقی‌مانده را از آب رودخانه و آب چاه تأمین می‌نمایند.

· خاک: برنج در خاک‌های مختلف، از فقیر تا غنی که تنها آب مورد نیاز گیاه تأمین باشد به عمل می‌آید؛ مناسب‌ترین خاک برای کشت برنج، خاک رسی با لایه غیرقابل نفوذ در عمق ۵۰ تا ۱۵۰ سانتیمتری و همراه با مقدار زیادی مواد آلی است.

لیست بزرگترین تولید کنندگان برنج در سال ۲۰۱۹:

آمار ۵ کشور برتر جهان و رتبه ایران در زمینه تولید برنج به شرح زیر است:

۱. کشور چین به تنهایی حدود ۳۵ درصد از کل برنج جهان را تولید می‌کند.

سطح زیر کشت : ۲۹.۴۹۳ میلیون هکتار

تولید سالانه برنج : ۱۹۵.۷۱۴ میلیون تن

۲. هند دومین تولید کننده بزرگ جهان از نظر تولید سالانه برنج است که بیش از ۴۰ درصد تولیدات غذایی هند را برنج تشکیل میدهد.
سطح زیر کشت : ۴۴.۱ میلیون هکتار
تولید سالانه برنج : ۱۴۸.۲۶ میلیون تن

۳. سومین تولید کننده بزرگ برنج جهان یعنی اندونزی خود یکی از بزرگترین مصرف کننده‌های برنج است.
سطح زیر کشت : ۱۲.۸۸۴ میلیون هکتار
تولید سالانه برنج : ۶۴.۳۹۹ میلیون تن

۴. بنگلادش جزو کشورهایی است که سرانه مصرف برنج بالایی داشته و بورس کالا چیست رتبه چهارم از لحاظ تولید برنج را بین کشور های جهان دارد. جالب است بدانید ۷۰ درصد مردم بنگلادش در تولید برنج این کشور مشارکت دارند.
سطح زیر کشت : ۱۱۳ میلیون هکتار
تولید سالانه برنج : ۳۸.۷۲۵ میلیون تن

۵. کشور پنجم لیست ما ویتنام است که ۸۲ درصد از کل زمین‌های کشاورزی این کشور را شالیزارهای برنج تشکیل می‌دهند.
سطح زیر کشت : ۷.۴۱۴ میلیون هکتار
تولید سالانه برنج : ۳۸.۷۲۵ میلیون تن

کشور ما ایران رتبه ۲۶ام تولید برنج در جهان را در اختیار دارد. هر چند سهم قابل توجهی از تولید جهان را در اختیار نداریم و برای تامین نیاز داخلی نیازمند واردات برنج هستیم اما یکی از مرغوب ترین برنج های جهان را تولید می‌کنیم.
سطح زیر کشت : ۵۵۶ هزار هکتار
تولید سالانه برنج : ۲.۳۸۶ میلیون تن

گواهی سپرده کالای چیست؟

با مثالی ساده می توان گواهی سپرده کالای را بیان کرد؛ تولید کننده کالا پس از تولید محصول برای اطمینان از فروش محصولات خود آن را در بورس کالا معامله کند، کالای تولیدی خود را در مدت زمان معین به انبارهای بورس کالا تحویل می‌دهد و در این بین خریدار کالای مورد نیاز خود از طریق بورس کالا و روش گواهی سپرده سفارش میدهد که در زمان تعیین شده که میتواند از ۲ هفته تا ۲ ماه باشد از انبارهای بورس کالا دریافت کند این در صورتی است که قیمت محصول قبل از خرید بصورت عرضه و تقاضا مشخص شده و فروشنده در هنگام تحویل محصول مبلغ آنرا می‌پردازد.

برنج چه زمانی در بورس کالا عرضه شد:

اولین معامله برنج در بورس کالا در اواسط اسفند ماه سال ۹۹ با نماد معاملاتی برنج طارم مازندران در بازار گواهی سپرده کالایی بورس کالای ایران درج شده و ۱۴ فروردین ماه ۱۴۰۰با نماد "برنج طارم ۰۰۰۳ تجارت مازندران (پ) (برنج۰۰۰۳پ۰۱)" گشایش یافته و آماده معامله است. طبق این اطلاعیه سررسید انبار ۳۱ خرداد ماه ۱۴۰۰ بوده و آخرین روز معاملاتی نماد ایجاد شده ۲۶ خرداد ماه بوده و پس از آن معاملات نماد برای فرایند تحویل و تسویه حساب با انبار متوقف خواهد شد.

نکته: محصول تحویلی به انبار می بایست تولید سال زراعی جاری و در کیسه های پلاستیکی باشد و انباردار، کالای تولیدی سال های زراعی گذشته را پذیرش نخواهد کرد.

برای دومین بار نیز این محصول از روز یکشنبه ۲۱ شهریور ماه ۱۴۰۰ در معاملات گواهی سپرده کالایی بورس کالا با نماد معاملاتی برنج طارم ۰۱۰۴ تجارت مازندران (پ) گشایش یافته (این بورس کالا چیست گواهی‌ها مبتنی بر قبض انبار برنج است)؛ و سررسید انبار جدید ۲۹ تیر ماه ۱۴۰۱ است و آخرین روز معاملاتی نماد ایجاد شده ۲۲ تیر ماه است و پس از آن معاملات نماد برای فرآیند تحویل و تسویه حساب با انبار متوقف خواهد شد.

شرایط پذیرش:

همه افراد دارای کد سهامداری می‌توانند از این نماد اقدام به خرید برنج کنند. معاملات به صورت کیلوگرم است و هر فردی می‌تواند حداقل یک کیلوگرم برنج را خریداری کند. اما اگر کسی بخواهد برنج را از انبار تحویل بگیرد باید حداقل ۱۰۰ کیلوگرم برنج را خریداری کرده باشد تا بتواند درخواست ترخیص کالا را اعلام و برنج خود را دریافت کند.

برنجی که در بورس کالا معامله می‌شود برنج بعد از شالی کوبی، در کیسه‌های ۷۰ تا ۸۰ کیلوگرمی، با ۱۴ درصد شکستگی و قبل از سورت است. انبار بورس کالا قبول کرده است که اگر مشتری خواست، برنج را مطابق با استاندارد ملی شماره ۱۲۷ سورت و در بسته بندی ۱۰ کیلوگرمی به او تحویل دهد. اگر مشتری چنین درخواستی را داشته باشد ۱۶ درصد به قیمت روی تابلوی برنج اضافه می‌شود و یا به جای ۱۰۰ کیلوگرم، ۸۶ کیلوگرم برنج را می‌تواند از انبار تحویل بگیرد.

مزایای عرضه برنج در بورس کالا:

از مزایای ورود برنج به بورس کالا برای تولید کننده آن است که تمام برنج تولیدی خود را بدون هیچ نگرانی و با قیمت مناسب بفروش میرساند و دیگر آنکه محصولات تولیدی در انباری با استاندارد مناسب و بدون آسیب نگهداری خواهد شد. معامله در بورس کالا برای خریداران نیز مزایای قابل توجهی دارد که یکی از این موارد کوتاه شدن دست دلالان و خریدی بی واسطه و استاندارد با قیمت مناسب و کارشناسی شده است.

بورس کالا با فروش محصولاتی نظیر برنج، سیمان و فولاد و. بستری امن را برای تولید کننده و خریدار فراهم کرده که با خیال راحت کالای مورد نیاز خود را خرید و فروش کنند فارغ از نگرانی از کیفیت و قیمت آن.

نکته: قیمت‌ها در بورس بر اساس مکانیزم عرضه و تقاضا تعیین می‌شوند و بورس در مکانیزم کشف نرخ هیچ دخالتی ندارد.

زیر و بم ورود به بورس کالا

زیر و بم ورود به بورس کالا

هرچند "بورس کالا" نه تنها برای فعالین بازار سرمایه بلکه اخیرا و به دلایل مختلفی از جمله حاشیه های مربوط به افزایش قیمت سیمان برای بسیاری از مردم نام آشناست، اما این بازار در مقایسه با بازار سهام از اقبال کمتری برخوردار بوده و می‌توان گفت این موضوع تفاوت فرایند معامله در بورس کالا و درواقع کالایی است که در بستر این بازار به مشتری عرضه می‌شود. با این‌حال نمی‌توان از اهمیت این بازار در اقتصاد کشور چشم پوشی کرد.

به گزارش ایسنا، بورس کالا به زبان ساده، بازار منسجمی است که تعداد زیادی از عرضه‌کنندگان، کالای خود را عرضه می‌کنند و کالای مربوطه پس از بررسی‌های کارشناسی و قیمت‌گذاری توسط کارشناسان بورس کالا، به خریداران عرضه می‌شود.

تاریخچه تشکیل این بازار در کشورمان به سال ۱۳۸۲ برمی گردد. زمانی که سازمان کارگزاران بورس فلزات تهران در شهریور ماه سال مذکور، به عنوان اولین بورس کالای کشور فعالیت خود را آغاز و پس از آن نیز سازمان کارگزاران بورس کالای کشاورزی در شهریور ماه سال ۱۳۸۳ شروع به فعالیت کرد.

البته عمر این دو بازار طولانی نبود و هردو بعد از مدتی منحل شدند و شرکت بورس کالای ایران به موجب ماده ۵۸ قانون بازار اوراق بهادار جمهوری اسلامی ایران که مقرر داشته " دولت اقدامات لازم را برای فعال کردن بورس های کالایی و تطبیق آن با این قانون و ارائه راهکارهای قانونی مورد نیاز را به عمل خواهد آورد" به عنوان یک شرکت جدید و کاملا مستقل از سازمان های کارگزاران بورس فلزات و بورس کالای کشاورزی، پس از پذیره نویسی در چهار گروه سهامداری و برگزاری مجمع عمومی از ابتدای مهرماه سال ۱۳۸۶ فعالیت خود را آغاز کرد.

بنابراین بورس کالای ایران با تجربه ای ۱۴ ساله، به داد و ستد انواع محصولات صنعتی و معدنی، فرآورده های نفت و پتروشیمی و کشاورزی در قالب معاملات نقد، نسیه، سلف، سلف استاندارد و معاملات ابزارهای مشتقه از جمله قراردادهای آتی مشغول است.

نحوه ورود به بورس کالا

فرایند ورود به بورس کالا تقریبا مشابه فرایند ورود به بازار سهام است. یعنی هر فرد حقیقی و حقوقی برای ورود به این بازار نیاز به کد مخصوص به خود دارد و برای دریافت این کد باید به کارگزاری مراجعه کند. درمورد کارگزاری ها باید گفت تقریبا کارگزاری های بورس کالا همان کارگزاری های بازار سهام هستند اما تعداد آن ها کمتر است.

درواقع ممکن است یک کارگزاری فقط خدمات مربوط به اخذ کد سهام داری بازار سهام را به مشتری ارائه دهد و یک کارگزاری هم خدمات مربوط به اخد کد برای ورود به بازار سهام و هم خدمات مربوط به اخذ کد برای ورود به بورس کالا را ارائه دهد.

در هر صورت متقاضی دریافت کد بورس کالا می‌تواند برای آشنایی با کارگزاری هایی که این خدمت را ارائه می‌کنند به آدرس اینترنتی شرکت بورس کالای ایران (/www.ime.co.ir) و سپس به سربرگ ذی‌نفعان، قسمت کارگزارن، کارگزاران فعال، مراجعه کند.

طبق آخرین آمار حدود ۹۰ کارگزاری خدمات مربوط به کد معاملاتی بورس کالا را به متقاضیان ارائه می‌کنند.

مدارک مورد نیاز برای دریافت کد معاملاتی در بازار نقدی

مشتریان حقیقی باید در ابتدا فرم درخواست کد مشتری نزد کارگزار را تکمیل و تصویر شناسنامه و کارت ملی که توسط کارگزار برابر با اصل شده باشد را تحویل دهند. مشتریان حقوقی نیز باید بعد از تکمیل فرم درخواست کد مشتری نزد کارگزار، مدارک هویتی شرکت شامل اساسنامه شرکت، روزنامه رسمی آخرین تغییرات شرکت، آخرین روزنامه رسمی در خصوص اعضای هیات مدیره و دارندگان امضای مجاز شرکت و شناسنامه و کارت ملی صاحبان امضای مجاز و کلیه اعضای هیات مدیره و مدیرعامل شرکت را ارائه کنند و همه موارد مذکور باید توسط کارگزار برابر با اصل شود.

مشتریان حقیقی همچنین باید مدارک مالی شرکت شامل اظهارنامه مالیاتی آخرین دوره مالی، کد اقتصادی، صورت‌های مالی آخرین دوره مالی شرکت به همراه گزارش حسابرس رسمی و بازرس قانونی (در صورت نیاز بر اساس اطلاعیه سالیانه وزارت امور اقتصادی و دارایی حسب مقدار دارایی و فروش اظهار نامه مالیاتی)، مجوزهای فعالیت شرکت شامل پروانه بهره برداری و . را نیز ارائه کنند.

مدارک مورد نیاز برای مشتریان خارجی

مشتریان خارجی باید فرم درخواست کد به زبان انگلیسی (اگر کشور غیر انگلیسی زبان باشد، مدارک باید به زبان فارسی و یا انگلیسی ترجمه شده باشند) یا فارسی را تکمیل کرده و اساسنامه شرکت را ارائه کنند.

همچنین باید تصویر لایسنس شرکت یا سایر مجوز های فعالیت نظیر کپی کارت بازرگانی که به تایید کنسولگری ایران در آن کشور رسیده باشد و تصویر پاسپورت مالک/مالکین و مدیر عامل شرکت نیز ارائه شود.

مدارک مورد نیاز برای مشتریان عمومی، دولتی و نظامی

مشتریان عمومی، دولتی و نظامی هم باید فرم درخواست کد مشتری نزد کارگزار را تکمیل و مدارک هویتی شرکت شامل اساسنامه یا مستندات تاسیس شرکت یا موسسه، آخرین روزنامه رسمی تغییرات و مدیران و دارندگان امضای مجاز شرکت یا موسسه، تصویر شناسنامه و کارت ملی صاحبان امضای مجاز و مدیرعامل یا رئیس شرکت یا موسسه را ارائه کنند. همچنین مدارک مالی شرکت شامل اظهارنامه مالیاتی آخرین دوره مالی(در صورت وجود)، کد اقتصادی باید ارائه شود.

انواع کدهای معاملاتی

متقاضیان معامله در بورس کالا می‌توانند برای دریافت سه نوع کد معاملاتی عام، کد معاملاتی خاص گروه کالا و کد معاملاتی خاص کالا اقدام کنند.

کد معاملاتی عام‌ کد معاملاتی است که جهت خرید و فروش کالا یا گروه کالایی خاص ایجاد نشده و دارنده آن مجاز است به شرط عدم وجود محدودیتی اعلامی جهت خرید کالا یا گروه کالایی خاص در بورس اقدام به خرید کلیه کالاهای پذیرفته شده در بورس کند.

بر این اساس، مسوول پذیرش موظف است حداکثر ظرف سه روز کاری پس از ارائه مدارک کامل مشتری توسط کارگزاری، نسبت به صدور کد معاملاتی عام برای مشتری اقدام یا اینکه عدم کفایت مدارک ارائه‌ شده را به کارگزار اعلام کند.

کد معاملاتی خاص گروه کالا کد معاملاتی است که جهت خرید و فروش یک گروه کالای خاص ایجاد شده و دارنده آن مجاز است به شرط عدم وجود محدودیت اعلامی جهت خرید یک کالای خاص از کلیه کالاهای پذیرفته شده آن گروه کالایی نیز خرید کند. برای مثال اگر فردی بخواهد محصولات گروه پتروشیمی را معامله کند، باید کد معاملاتی خاص گروه کالا را دریافت کند.

کد معاملاتی خاص کالا نیز کد معاملاتی است که جهت خرید یکی یا چند کالای خاص ایجاد شده و دارنده آن مجاز است کالا یا کالاهای خاص را خرید کند. برای مثال فرد دارنده این کد فقط اجازه معامله چند محصول خاص پتروشیمی را دارد نه همه کالاهای گروه پتروشیمی.

جهت صدور کد معاملاتی خاص کالا و خاص گروه کالا، متقاضی باید مدارک و مستندات خود را به کمیته پذیرش مشتریان ارایه کند. مشتریانی که واجد شرایط خرید بیش از یک کالا هستند، اعم از اینکه در یک گروه کالایی یا در گروه های کالایی متفاوت قرار داشته باشند، باید فرآیند اخذ کد معاملاتی را به طور جداگانه طی کنند. البته به هر مشتری صرفا یک کد معاملاتی اختصاص می یابد.

دبیر کمیته موظف است حداکثر ظرف مدت ۱۰ روز کاری پس از ارائه مدارک مشتری توسط کارگزاری، گزارش کارشناسی خود حاوی اظهار نظر در خصوص احراز یا عدم احراز شرایط اعطای کد معاملاتی خاص کالا و یا خاص گروه کالا را به انضمام مستندات مربوط به کمیته ارسال کند.

کمیته موظف است حداکثر ظرف پنج روز کاری پس از دریافت گزارش و مستندات مربوط نظر کتبی خود را با ذکر دلایل مبنی بر اعطای کد معاملاتی خاص کالا یا گروه کالا را به متقاضی اعلام کند و در صورت رد درخواست، متقاضی می‌تواند مراتب اعتراض خود را حداکثر ظرف مدت ۱۰ روز از تاریخ ابلاغ تصمیم کمیته به وی به بورس اعلام کند.

چه کسانی می‌توانند در بورس کالا معامله کنند؟

ممکن است اکثر افراد جامعه گمان کنند امکان معامله در بورس کالا را ندارند. درحالی که این تصور اشتباه است. اشخاص حقیقی می‌توانند پس از اخذ کد معاملاتی نسبت به معامله گواهی سپرده سکه یا اوراق بهادار مبتنی بر کالا اقدام کند.

درواقع فرد حقیقی اجازه معامله برخی کالاها از جمله فولاد یا محصولات پتروشیمی را ندارد. چراکه برخی کالاها نیاز به اخذ مجوز از مراجع را مربوطه دارند. به طور مثال کالاهای تولیدی پتروشیمی ها و برخی کالاهای دیگر به ثبت نام مشتری در سامانه بهین یاب وزارت صنعت، معدن و تجارت (صمت) و تائید و ارسال سهمیه به بورس توسط بهین یاب نیاز دارند.

برخی کالاها نیز به پروانه بهره برداری، گواهی استاندارد اجباری و یا معرفی توسط وزارت صمت یا سایر ارگان ها نیاز دارند. البته این شرایط توسط کارگزار به متقاضی توضیح داده می‌شود.

مزایای عرضه خودرو در بورس کالا

محور اصلی طرح ساماندهی بازار و صنعت خودرو، عرضه خودرو در بورس کالاست و مزایای استفاده از این راهکار عبارتست از: از بین رفتن تقاضای سرمایه ای، جلوگیری از قیمت سازی، بسته شدن درب پشتی کارخانه‌ها.

به گزارش سرویس بورس مشرق، همزمان با جهش نرخ ارز و از بورس کالا چیست اواسط سال ۹۷، قیمت خودرو در بازار آزاد شروع به افزایش کرد به طوری که در برخی موارد قیمت خودرو در بازار آزاد به دو برابر قیمت مصوب خودرو رسید.

شکاف ایجاد شده بین قیمت بازار آزاد و کارخانه سبب هجوم گسترده مردم و دلالان حرفه‌ای به سمت خرید خودرو از کارخانه شد و این دلالان با خرید خودرو از کارخانه و فروش آن در بازار بورس کالا چیست آزاد، سود فراوانی نصیب خود کردند. دلالان حرفه‌ای با اجاره کد ملی محدودیت‌های ایجاد شده برای خرید خودرو را دور زدند.

اما و اگرهای طرح عرضه خودرو در بورس

برای اصلاح این وضعیت، دولت راهکار قرعه کشی را انتخاب کرد. اما با توجه به حضور گسترده دلالان در صف خرید خودرو، امکان خرید خودرو از کارخانه، توسط مصرف کنندگان واقعی بسیار محدود شده است به طوری که در قرعه‌کشی سوم احتمال برنده شدن این افراد به کمتر از یک درصد رسید.

در چنین شرایطی مصرف کنندگان واقعی راهی به جز خرید خودرو از بازار آزاد و با قیمت بازار آزاد ندارند و این در حالی است که قیمت خودرو در بازار آزاد به شدت بالاتر از قیمت مصوب خودرو است و سود ناشی از این اختلاف قیمت که حدود ۴۵ هزار میلیارد تومان در سال تخمین زده می شود، نصیب دلالان می گردد.

*جزئیات طرح مجلس یازدهم برای ساماندهی بازار و صنعت خودرو

با توجه به همین موضوع، جمعی از نمایندگان مجلس یازدهم طرح ساماندهی بازار و صنعت خودرو را تدوین کردند، این طرح که اخیرا در صحن علنی مجلس شورای اسلامی اعلام وصول شده، هم اکنون در کمیسیون صنایع و معادن مجلس در حال بررسی است.

روح الله ایزدخواه عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس در نشست رونمایی از طرح خودرویی مجلس یازدهم در اندیشکده سیاستگذاری امیرکبیر در تاریخ ۲۴ شهریورماه درباره جزئیات این طرح مجلس گفت: «مبنای این طرح اصلاح توزیع خودرو با عرضه خودرو در بورس کالا است و تلاش شده است تا با استفاده از این سازکار، همه راه‌های توزیع خودرو صفر به غیر از مسیر بورس بسته شود تا خودروسازها نتوانند از درب‌های پشتی خودرو را به فروش برسانند. با فروش خودرو در بورس کالا، عرضه و تقاضا است که قیمت را تعیین میکند و عملا قیمت گذاری دستوری به دلیل ناکارآمد بودن حذف می‌شود.

بر اساس این طرح به هر کد ملی فقط یک مدل خودرو در سال تعلق می گیرد و یک پیشنهادی هم مطرح که بر فروش خودرو صفر تا دو سال بعد از خرید، مالیات وضع شود تا تقاضا سرمایه‌ای به حداقل برسد. با این شیوه عملا قیمت گذاری دستوری وجود ندارد بلکه قیمت تمام شده کارخانه که توسط فرمول شورای رقابت تعیین می‌شود وجود خواهد دشست و این فرمول هم شفاف بیان خواهد شد.

در این طرح پیشنهاد شده است تا از مالیات اخذ شده از بورس خودرو، ۲۰ درصد به خزانه رفته و صرف توسعه ناوگان حمل و نقل عمومی شود و ۷۰ درصد هم به خودروسازها وام کوتاه مدت داده شود تا تولید خود را افزایش دهند. در این میان فقط ۱۰ درصد برای پاداش به خودرو سازان در نظر گرفته شده است تا اگر عرضه خودرو آن‌ها بالا بود به تشخیص شورای رقابت به خودرو سازان تعلق گیرد و به این ترتیب تلاش شده است تا سود خودروساز صرفا در افزایش تولید قرار گیرد».

به صورت خلاصه، در طرح ساماندهی بازار و صنعت خودرو پیشنهاد شده است خودرو صفر کیلومتر صرفا در بورس کالا عرضه گردد (ماده ۲) و مابه‌التفاوت قیمت کشف شده در بورس کالا و قیمت مصوب به عنوان مالیات اخذ گردد و مالیات اخذ شده صرف توسعه حمل و نقل عمومی و افزایش تولید خودرو شود تا منافع آن نصیب عموم مردم گردد (ماده ۵).بورس کالا چیست

*مزایای عرضه خودرو در بورس کالا چیست؟

همانطور که اشاره شد، محور اصلی طرح ساماندهی بازار و صنعت خودرو، عرضه خودرو در بورس کالاست. کارشناسان معتقدند مزایای استفاده از این روش برای فروش خودرو عبارتست از:

الف- از بین رفتن تقاضای سرمایه ای: اختلاف قیمت بین بازار آزاد و قیمت کارخانه انگیزه اصلی دلالان برای خرید خودرو از کارخانه است اما با عرضه خودرو در بورس کالا بدون سقف قیمت، رانت خودرو از بین می‌رود و در نتیجه، انگیزه سوداگران برای حضور در صف خرید خودرو به شدت کاهش می‌یابد. به همین دلیل، هم دلالان از چرخه توزیع خودرو حذف می‌شوند و هم مصرف کننده واقعی می‌تواند به صورت مستقیم اقدام به خرید خودرو نماید.

ب- جلوگیری از قیمت سازی: در حال حاضر رکود در بازار خودرو حاکم است و میزان معاملات در بازار در برخی مواقع تقریبا صفر می شود. در این بازار، تعداد فروشندگان و خریداران اندک است و در نتیجه فرصت برای برخی از دلالان فراهم شده است تا با اعلام قیمت‌های کاذب اقدام به قیمت سازی در بازار نمایند. با عرضه خودرو در بورس کالا قیمت خودرو در فضای شفاف بورس کشف می‌گردد و امکان قیمت سازی از بین می‌رود.

ج- بسته شدن درب پشتی کارخانه ها: هم اکنون فرآیند فروش خودرو به صورت کامل در اختیار خودروسازان است و این امکان وجود دارد که برخی از افراد دخیل در فرآیند فروش با اعمال نفوذ اقدام به فروش خودرو به افراد خاص نمایند و از این محل منافعی را نصیب خود نمایند. منافع این افراد اقتضا می‌کند تولید خودرو کم باشد تا اختلاف قیمت بازار و کارخانه همچنان بالا باقی بماند. در نتیجه، این افراد انگیزه بالایی برای سنگ اندازی در مسیر افزایش تولید دارند. با عرضه خودرو در بورس کالا امکان دریافت پلاک برای این خودروها و در نتیجه، انگیزه دریافت کنندگان این خودروها برای سنگ اندازی در مسیر افزایش تولید از بین می رود.

د- فراهم شدن امکان افزایش تولید خودرو و کاهش قیمت تمام شده آن: زیان انباشته ایران خودرو و سایپا در پایان سال ۹۸ مجموعا به ۴۵ هزار میلیارد تومان رسیده و بدهی خودروسازان به قطعه سازان نیز به بیش از ۳۰ هزار میلیارد تومان رسیده است. میزان تولید خودرو در سال ۹۸ نسبت به ۹۶ حدود ۵۰ درصد کاهش داشته و از ۱.۶ میلیون دستگاه به ۸۳۰ هزار دستگاه رسیده است. گلوگاه تولید خودرو در حال حاضر کمبود نقدینگی است. با استفاده از بخشی از منابع حاصل از مابه التفاوت قیمت فروش خودرو در بورس کالا و قیمت مصوب می‌توان تسهیلاتی به خودروسازان اعطا کرد تا امکان افزایش تولید فراهم گردد. افزایش تولید خودرو علاوه بر کاهش قیمت، ایجاد اشتغال و افزایش درآمدهای مالیاتی دولت را درپی خواهد داشت.

ه- فراهم شدن امکان توسعه ناوگان حمل و نقل عمومی: در حال حاضر، حدود ۷۰ درصد از اتوبوس‌های شهری کشور فرسوده هستند و این اتوبوس ها چندین برابر اتوبوس های نو، آلایندگی و مصرف سوخت دارند. با توجه به هزینه بالای خرید اتوبوس های نو (هر اتوبوس نو بیش از ۳ میلیارد تومان قیمت دارد) و همچنین کسری بودجه دولت، امکان تامین مالی از سوی دولت یا رانندگان اتوبوس برای جایگزینی این اتوبوس‎ها وجود ندارد. برای جایگزینی این اتوبوس‌ها حدود ۴۲ هزار میلیارد تومان نیاز است و این مبلغ با استفاده از منابع حاصل از مابه التفاوت قیمت فروش خودرو در بورس کالا و قیمت کارخانه در کمتر از یک سال محقق خواهد شد. با جایگزینی این اتوبوس ها، علاوه بر کاهش آلایندگی و کاهش مصرف سوخت، درآمد ارزی دولت از محل صادرات سوخت صرفه‌جویی شده افزایش می‌یابد.

*چرا عرضه خودرو در بورس کالا منجر به کاهش قیمت آن می‌شود؟

یکی از مهمترین سوالاتی که درباره طرح خودرویی مجلس مطرح است، تاثیر عرضه خودرو در بورس کالا بر روی قیمت آن در بازار است. رسول سلیمانی کارشناس خودرو درباره این موضوع گفت: «عرضه خودرو در بورس کالا با ۲ مکانیسم می تواند منجر به کاهش قیمت آن در بازار آزاد شود. الان عمق بازار آزاد خودرو بسیار کم است و تعداد معاملات در بازار بسیار اندک است زیرا در شرایط فعلی هم فروشندگان قصد فروش ندارند و هم خریداران توان خرید ندارند. به همین دلیل، به راحتی و با انتشار چند آگهی در فضای مجازی می شود در بازار آزاد قیمت سازی کرد و قیمت خودرو در این بازار را بالا برد و تعداد معاملات بسیار اندک است. اما در بورس کالا چون معاملات خودرو به صورت واقعی انجام می شود، قیمت واقعی کشف می شود و از قیمت سازی جلوگیری می شود».

سلیمانی افزود: «مکانیسم دوم افزایش عرضه است. براساس طرح مجلس، از مابه التفاوت قیمت فروش خودرو در بورس و قیمت مصوب شورای رقابت می توان به عنوان منابع مالی برای افزایش تولید خودرو استفاده کرد. الان مشکل اصلی خودروسازان برای افزایش تولید، کمبود منابع مالی است و زمانی که خودرو در بورس عرضه شود، خودروسازان می توانند با استفاده از این منابع مالی تولید خودرو را افزایش دهند و در نتیجه، قیمت خودرو در بازار به علت افزایش عرضه آن، کاهش می یابد».

حال باید دید بررسی طرح ساماندهی بازار و صنعت خودرو در صحن علنی مجلس چه زمانی آغاز خواهد شد و نمایندگان مجلس یازدهم چه تصمیمی درباره این طرح خواهند گرفت؟

بورس کالا چیست؟

بورس کالا بازاری متشکل و سازمان یافته است که در آن به طور منظم کالا یا کالاهای معینی با روش هایی مشخص مورد معامله قرار می‌گیرند که معمولا در این بازار تعداد زیادی از عرضه‌کنندگان، کالاهای خود را به خریداران عرضه می‌نمایند.

به گزارش بولتن نیوز، بورس کالا، بازار متشکل و منسجمی است که تعداد زیادی از عرضهکنندگان، کالای خود را عرضه و کالای مربوطه پس از بررسیهای کارشناسی و قیمتگذاری توسط کارشناسان آن بازار، به خریداران عرضه میشود. در این بورسها، معمولاً کالاهای خام و فرآورینشده مانند فلزات، پنبه، گندم، برنج و. داد و ستد می شوند.

یکی از مزایای بورس کالا، حضور نهادهای نظارتی و تنظیمگری است که تمامی تولیدکنندگان، مصرفکنندگان و تجار کالا با حضور این نهادها، از مزایای مترتب برقوانین و مقررات حاکم بر بورس برخوردار میشوند. به طور کلی، شرکتکنندگان در بورس کالا به دو دسته تقسیم میشوند. دسته اول کسانی هستند که میخواهند از ریسک نوسان قیمت‌ها در امان باشند و در بورسهای کالا، به عنوان خطرپوش (Hedger (شناخته میشوند، مانند تولیدکنندگان کالا، مصرفکنندگان عمده و.

دسته دوم، بر خلاف گروه اول کسانی هستند که از نوسانات قیمت استفاده کرده و سود خود را حداکثر میکنند. در بورسهای کالا، این گروه با نام سوداگران(Speculator)معرفی میشوند.

بررسی روند پیدایش و تکامل بورسهای کالا در جهان حاکی از آن است که ظهور و بسط فعالیت‌های این گونه بازار‌ها در عرصه اقتصاد کشور‌ها از قرن ۱۹ به بعد در

پی پاسخ گویی به برخی از نیازمندی‌های اقتصادی و در بسیاری موارد رفع برخی تنگنا‌ها و موانع در بازار کالا‌ها بوده است.

به عبارت دیگر، وجود برخی مشکلات در بازار کالا (چه در بخش عرضه، تقاضا و چه در بخش توزیع) و به تبع آن نوسانات قیمت کالا‌ها و همچنین برخی از نارسایی‌ها و ناکارآمدی‌های بازارهای سنتی از یک طرف و مزایا و منافع ایجاد و راه اندازی بورسهای کالا و توانمندی آن‌ها در رفع مشکلات فوق الذکر از طرف دیگر.

مهمترین انگیزه و عواملی هستند که موجب پدیدار شدن بورس‌های کالا در صحنه اقتصاد کشورهای مختلف گشته اند.

نارسایی‌های بازار سنتی در شکل‌های نوسانات کاذب و عدم شفافیت در کشف قیمت و فقدان تضمین‌های لازم برای معامله گران از مهمترین دلایل راه اندازی بورس‌های کالایی در کشورهای جهان بوده است.

در چنین شرایطی راه اندازی بورس‌های کالایی و به تبع آن، استفاده از ابزارهای مشتقه به ایجاد یک نظام سازمان یافته داد و ستد و توزیع کالا‌ها در کشور‌های مختلف منجر شده و راه ورود به بازارهای جهانی را برای کشور‌ها تسهیل نموده است. از این رو هم اکنون صد‌ها بورس کالایی مدرن در سراسر جهان دایر می‌باشد که از قدیمی‌ترین آن‌ها می‌توان به موارد ذیل اشاره کرد:

۳ -بورس کالای نیویورک (NYMEX (۴ -بورس کالای توکیو (TOCOM (۵ -بورس کالای شانگهای (SHFE (۶ -بورس کالای هند (MCX (ضرورت تشکیل بورس کالا در ایران بازار محصولات صنعتی و کشاورزی در ایران همواره با محدودیت‌ها و بورس کالا چیست دشواری‌های ساختاری زیادی روبرو بوده و بخش عمده‌ای از این مشکلات مربوط به عدم

استفاده از ابزارهای نوین اقتصادی و ساختار نامناسب و ناکارآمدی بازار می‌باشد که با وجود تلاش‌های بسیار انجام شده توسط دولت محترم طی ۲ دهه اخیر در جهت اصلاح این ساختار، اما شاهد عدم بازدهی مناسب و حصول نتایج مورد انتظار در این بخش بوده ایم به گونه‌ای که علی رغم صرف هزینه‌های بسیار توسط دولت برای تنظیم بازار و تعیین قیمت نهاده‌ها و محصولات، اما در بخش تولید و توزیع و در پی آن مصرف کنندگان همواره با مشکلات فراوانی روبرو بوده اند که مهمترین این مشکلات را می‌توان به شرح ذیل خلاصه نمود:

۵ -فقدان یک سیستم جمع آوری، پردازش و تحلیل اطلاعات و آمار تولید، واردات، صادرات و مصرف در جهت اطلاع رسانی به بازار و تصمیم گیری مطلوب.

نیاز به ایجاد بازاری متشکل و سازمان یافته برای تقابل آزاد عرضه و تقاضا و دستیابی به اثرات مثبت این مهم در اقتصاد تولید و مصرف، دولت و مجلس شورای اسلامی را بر آن داشت تا بستر قانونی لازم جهت تاسیس و راه اندازی بورسهای کالایی را در ایران فراهم سازند. در این راستا با تصویب بند (ج) ماده (۹۵ (قانون برنامه سوم و بند (الف) قانون برنامه چهارم، شورای عالی بورس موظف به تشکیل و گسترش بورسهای کالایی در ایران گردید.

در پی این امر، بورس فلزات در شهریور ماه سال ۸۲ به عنوان اولین بورس کالای کشور فعالیت خود را آغاز کرد و پس از آن نیز بورس کالای کشاورزی در شهریور ماه سال ۸۳ شروع به فعالیت نمود.

سپس بر اساس مصوبه شورای عالی بورس و قانون جدید بازار اوراق بهادار، در آذر ماه سال ۸۵ موجبات تشکیل شرکت بورس کالای ایران با ادغام بورس فلزات و کشاورزی فراهم شد و پس از پذیره نویسی و برگزاری مجمع عمومی، شرکت بورس کالای ایران از ابتدای مهر ماه سال ۸۶ فعالیت خود را آغاز کرد.

بدین ترتیب، هم اکنون بورس کالای ایران با تجربه‌ای بیش از ۴ سال، به داد و ستد انواع محصولات صنعتی و کشاورزی در قالب معاملات نقد، نسیه و سلف مشغول است و راه اندازی معاملات ابزارهای مشتقه از جمله قراردادهای آتی را در برنامه‌های توسعه‌ای خود دارد.

از آن جایی که بورس‌های کالا به عنوان نهادهایی سازمان یافته جهت داد و ستد قانونمند و نیز توسعه بازار سرمایه و بخش‌های مختلف اقتصادی به شمار می‌روند.

لذا نتایج عملکرد آن‌ها می‌تواند تاثیرات بسیار مثبتی در مناسبات تولید، توزیع، مصرف و در نتیجه افزایش رفاه اقتصادی جوامع به دنبال داشته باشد؛ چرا که بورس کالا تجلی گاه خواسته‌های تولیدکنندگان و مصرف کنندگان است و در این بازار است که همه فعالان بازار، نیازهای خود را در یک فضای رقابتی، شفاف و قانونمند مطرح می‌کنند.

۷ -اطلاع رسانی درباره وضعیت بازار داخلی و خارجی کالاهای پذیرش شده به منظور افزایش سطح دانش فعالان بازار.

مقالات مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

برو به دکمه بالا